Neden Tesbih Çekeriz?

Neden Tesbih Çekeriz?:

Tesbih çekmenin tarihini merak edenlere ;)























Boncuk kemik taş gibi küçük parçaların bir

ipe dizilmesi insanlık tarihi kadar eskidir. İlk insanlar avladıkları avın

parçalarını ip benzeri şeylere dizer bir sonraki avda başarı getirmesi için

üzerlerine takarlardı. Daha sonraları bu tip takılar kötülüklerden ve

düşmanlardan koruması için savaşlarda da takılmaya başlandı. Bugün bile bazı

taşların özel uğurlar getirdiklerine inananlar vardır.

Boncukların dini amaçla ve duaları saymada kullanılmasına ilk olarak

Hindistan’da Hindu inanışında rastlanıyor. Tespihin ataları Hindistan’dan

doğuya sonra Ortadoğu’ya en sonunda da Avrupa’ya yayılıyor. Tespihin kullanış

amacı Müslümanlık Hıristiyanlık (Katolik) Hinduizm ve Budizm’de aynı olup

hepsinde de duaları ve dualar arası bölümleri saymada kullanılır.

Tespihin İslam dünyasında ne zamandan beri kullanıldığı kesin olarak belli

değildir. Hz. Muhammed’in tespih taşıdığına dair bir kayıt yoktur. Hatta belki

Osman Gazi belki de Fatih Sultan Mehmet’de tespih kullanmadılar. Arşivlerde

tespih ile ilgili bilgilere ancak 16. yüzyılın sonlarına doğru rastlanmaktadır.

Ne var ki Hz. Muhammed zamanında namaz ve dua sırasında hurma çekirdeği veya

çakıl taşı kullanıldığı bazı hadislerden anlaşılmaktadır. İslam’da Peygamber’in

namaz kılarken sünneti olan ‘Sübhanallah Elhamdülillah ve Allahüekber’

kelimelerini 33′er defa tekrarlamanın hangi tarihte başlayıp yayıldığı da

bilinmiyor.



Yüce Yaratıcı’ya 99 ayrı isim veren İslami anlayış onu anarken her isim için

bir işaret olmak üzere ipe dizdiği bu 99 taneli şeye de ‘tespih’ adını

vermiştir. Çeşitli malzemelerden yapılan tespihteki tane sayısı 33 99 500 veya

1000 olabilir.

500 ve 1000′lik tespihler daha ziyade tekkeler ve dergahlarda zikr için

kullanılırlardı. Tekke şeyhleri hastaları veya bir muradı olanları

iyileşmeleri veya muratlarının olması için bu tespihlerin içinden geçirirlerdi.

Tespih çekmek tespih tanelerini birer birer işaret parmağı ile baş parmak

arasından geçirmektir. Ancak günümüzde tespihi bir oyuncak veya el alışkanlığı

olarak kullananlara sallayarak veya çeşitli figürler meydana getirerek

dolaşanlara hatta tuttukları futbol takımının renklerine göre yapılmış

tespihleri çekenlere sıkça rastlanmaktadır.

Aslında tespih çekmek din adamlarına özgü bir davranışmış gibi algılanır ama

halk arasında da neredeyse bir alışkanlık haline gelmiştir. Tespih çekmenin daha

çok kırsal kesimlerde yaygın olmasının nedeninin tespihin boş elleri meşgul

edebilme özelliği olduğu ileri sürülüyor. Sıcak aylan tarımsal çalışma ile

geçiren sürekli ellerini kullanmaya alışmış kişilerin kış aylarında bu boşluğu

tespihle doldurduklarına inanılıyor.







Günümüz biliminin tespih çekme alışkanlığına bakış açısı biraz değişik. Bilim

insanları beynimizin çalışma yaşamının güçlükleriyle sorunlar endişeler ve

korkularla sürekli baskı altında tutulduğunu bunun sonucunda sinir hücrelerinin

aşırı yorulup yıprandığını ve beynimizi rahatlatmak onu özgür bırakmak

dikkatimizi başka tarafa yöneltmek için tespih çekmenin çok etkili ve faydalı

olduğunu söylüyorlar.



alıntıdır...